1. Hoạt tính ức chế MAO:
Trong một nghiên cứu sàng lọc 58 loại dược liệu trên hoạt tính của enzym monoamin - oxydase (MAO) in vitro, thấy cao khô toàn cây xấu hổ chiết bằng methanol với nồng độ 6mg/ml ức chế được 55%. Có 9 trong số 58 loại dược liệu ức chế được trên 80%. chứng tỏ xấu hổ chỉ có tác dụng ở mức vừa phải.
2. Tác dụng kéo dài thời gian ngủ:
Cao toàn cây xấu hổ có tác dụng kéo dài thời gian ngủ do thuốc ngủ barbituric như hexobarbital và cả meprobamat.
3. Tác dụng chống co giật:
Gây co giật cho chuột nhắt trắng bằng pentetrazol. Cao toàn cây xấu hổ làm chậm xuất hiện các cơn co giật so với lỗ đối chứng.
4. Tác dụng giảm đau:
Dùng phương pháp tẩm nóng thí nghiệm trên chuột nhắt trắng. Cao xấu hổ có tác dụng kéo dài rõ rệt thời gian nhân cảm được tổn thương đầu do nhiệt độ ở tẩm nóng, so với lô đối chứng.
5. Tác dụng giải độc arsen trioxyd (As2O3):
- Uống cao toàn cây xấu hổ trước 24 giờ hoặc uống cùng một lúc với mỗi liều arsen trioxyd độc gây chết cho chuột nhất trắng, thấy cao bảo vệ được, làm giảm số chuột chết so với lô đối chứng.
- Thí nghiệm định lượng nhóm -SH trong huyết thanh, thấy dùng arsen trioxyd, hàm lượng - SH giảm xuống. Cao xấu hổ ức chế được mức giảm của nhóm - SH do arsen trioxyd gây ra.
6. Tác dụng trên cơ quan sinh sản cái:
Cho chuột cống trắng cái uống cao khô chiết từ rễ xấu hổ từ thời kỳ hậu động dục (metestrus) cho đến ngày động dục (estrus) tức là ngày rụng trứng (khoảng 4 ngày) liều 150mg/kg/ngày. Sau đó mổ chuột và xét nghiệm, thấy trọng lượng buồng trứng giảm, số lượng nang De Graaf phát triển và số lượng trứng giảm có ý nghĩa so với lô đối chứng; số lượng nang bị teo và số trứng thoái hoá giảm rõ rệt.
7. Tác dụng trên hồi tràng chuột lang cô lập:
Cao khô toàn cây xấu hổ chiết bằng cồn 80° có tác dụng làm tăng co bóp.
8. Tác dụng trên virus:
Cao khô toàn cây xấu hồ chiết bằng cồn 80° có tác dụng ức chế sự phát triển của virus bệnh đậu bò (vaccinia virus).
9. Độc tính của mimosin:
Dùng thức ăn có trộn 0,5 mimosin để nuôi chuột nhắt trắng, chuột sẽ bị rụng lông, nếu trộn 1% mimosin thì sau 4 tuần là chuột sẽ chết. Loại thức ăn có trộn thêm dưới 0,5% để nuôi chuột cống trắng sẽ làm cho chuột cháu phát triển, trong nước tiểu có protein và acid amin, đồng thời rụng lông và đời sống rút ngắn.
10. Cơ chế cụp lá theo ánh sáng:
Đã xác định được yếu tố làm cho lá duỗi và cụp theo chu kỳ ánh sáng thuộc dẫn chất 4 - O (β - D - glucopyranosyl - 6’ - sulfat) galic acid. Đó là chất turgorin là một hormon nhạy với ánh sáng.
11. Tác dụng dược lý của bài thuốc thấp khớp TKII:
Bài thuốc gồm các vị xấu hổ, hy thiêm, tầm xoong, dây đau xương, thiên niên kiện, thổ phục linh, tục đoạn, kê huyết đằng, dây gắm mỗi vị 12g, sắc uống trong ngày. Nghiên cứu dược lý thấy bài thuốc có tác dụng chống viêm cấp tính trên mô hình gây viêm bằng carrageenin, có tác dụng chống viêm mạn tính trên mô hình gây u hạt thực nghiệm bằng amian và có tác dụng giảm đau trên mô hình gây đau bằng tiêm trong màng bụng acid acetic. Nghiên cứu lâm sàng ở Viện Y học cổ truyền trung ương trên 30 bệnh nhân, đạt kết quả tốt 9 (30%), khá 12 (40%), trung bình 7 (23,3%) và không kết quả 2 (6,7%) Kết quả tốt thu được nếu thấp khớp còn ở giai đoạn 1 và 2, ít kết quả ở giai đoạn 3 và 4. Không thấy có tác dụng phụ.
12. Tác dụng bảo vệ gan và lợi mật của bài thuốc gồm 3 vị là xấu hổ, trăm bầu (lá và ngọn), rễ bách bệnh:
- Có tác dụng lợi mật, tăng 53,3% so với lô đối chứng khi nghiên cứu trên chuột lang. Thành phần mật không thay đổi.
- Làm giảm quá trình thoái hóa gan ở chuột cống trắng, khi gây độc bằng CCl4).
- Làm tăng tái tạo tế bào gan.
- Làm tăng thải trừ BSP (benzensulfophtalein) là một chất độc đối với cơ thể, sau khi tiêm tĩnh mạch BSP được 15 phút ở thỏ.
- Có độc tính cấp và độc tính trường diễn đều thấp.
- Thử lâm sàng cho bệnh nhân bị vàng da do bệnh gan, uống mỗi lần 10 viên, mỗi viên 250 mg cao khô, ngày 3 lần trong 10 ngày, thấy bilirubin trong huyết thanh giảm rõ.
