1. Hỗ trợ hạ đường huyết
Dây ký ninh đã được chứng minh có tác dụng làm giảm đường huyết nhờ vào các hoạt chất diterpenoid và alkaloid giúp tăng nhạy cảm insulin, kích thích tế bào hấp thu glucose và làm giảm sản xuất glucose tại gan. Một số thử nghiệm trên động vật cho thấy chiết xuất từ thân cây có khả năng kiểm soát đường huyết tốt tương đương thuốc chuẩn trong tiểu đường type 2. Nghiên cứu cũng ghi nhận dây ký ninh giúp cải thiện chuyển hóa lipid, hỗ trợ phòng biến chứng tim mạch ở bệnh nhân tiểu đường.
2. Kháng sốt rét và chống ký sinh trùng
Tinospora crispa được sử dụng rộng rãi trong y học cổ truyền để điều trị sốt rét. Các nghiên cứu in-vitro chỉ ra rằng những hợp chất như borapetoside A, B và C có khả năng ức chế mạnh ký sinh trùng Plasmodium falciparum. Ngoài ra, dây ký ninh cũng giúp giảm các triệu chứng như sốt cao, rét run và đau đầu nhờ tác dụng giảm viêm, làm mát tự nhiên. Một số thử nghiệm động vật cho thấy hiệu quả chống ký sinh trùng tương đối ổn định.
3. Chống viêm
Chiết xuất methanol và ethanol từ dây ký ninh có khả năng ức chế quá trình tạo ra các chất trung gian gây viêm như TNF-α, IL-6 và NO. Nhờ đó, cây được nghiên cứu để hỗ trợ điều trị các bệnh lý viêm mạn tính như thấp khớp, viêm dạ dày hoặc viêm mô mềm. Tác dụng chống viêm này cũng góp phần giảm đau, giảm sưng trong nhiều bệnh khác nhau.
4. Chống oxy hóa mạnh
Dây ký ninh chứa một lượng lớn flavonoid, phenolic và diterpenoid, giúp trung hòa các gốc tự do gây hại cho tế bào. Các nghiên cứu cho thấy chiết xuất từ thân cây có khả năng bảo vệ tế bào gan, tế bào thần kinh và mạch máu khỏi tổn thương do stress oxy hóa. Tác dụng chống oxy hóa cũng hỗ trợ làm chậm quá trình lão hóa và giảm nguy cơ bệnh mạn tính.
5. Tăng cường miễn dịch
Tinospora crispa có tác dụng điều hòa hệ miễn dịch bằng cách tăng sản xuất đại thực bào, kích hoạt tế bào T và thúc đẩy sự phóng thích cytokine có lợi như IL-6 và IFN-γ. Điều này giúp cơ thể chống lại tác nhân gây bệnh tốt hơn, đồng thời giảm tình trạng suy giảm miễn dịch ở người bệnh mạn tính hoặc người đang hồi phục sau ốm dài ngày.
6. Giảm đau, chống lo âu và trầm cảm
Một số nghiên cứu động vật cho thấy dây ký ninh có tác dụng giảm cảm giác đau nhờ ức chế dẫn truyền đau qua thần kinh trung ương. Đồng thời, chiết xuất methanol của cây còn thể hiện tác dụng an thần nhẹ, giảm lo âu và giảm dấu hiệu giống trầm cảm trong các bài thử hành vi. Điều này có thể liên quan đến hoạt tính điều hòa GABA và serotonin.
7. Bảo vệ gan (hepatoprotective)
Dây ký ninh được chứng minh có khả năng giảm tổn thương gan do hóa chất độc hoặc do stress oxy hóa. Một số hoạt chất giúp ổn định màng tế bào gan và tăng hoạt động enzyme chống oxy hóa nội sinh. Tuy nhiên, các nghiên cứu cũng ghi nhận rằng dùng liều quá cao hoặc kéo dài có thể gây độc gan — vì vậy cần dùng đúng liều.
8. Khả năng kháng ung thư (anticancer potential)
Nhiều hợp chất như clerodane diterpenoid trong dây ký ninh cho thấy khả năng ức chế sự phát triển của tế bào ung thư vú, ung thư gan và ung thư máu trong thí nghiệm. Cơ chế có thể bao gồm gây chết tế bào ung thư (apoptosis), ức chế phân chia tế bào và giảm quá trình tạo mạch máu nuôi khối u. Dù chưa ứng dụng trên người nhưng mở ra hướng nghiên cứu tiềm năng.
9. Kháng virus
Một số nghiên cứu in-vitro ghi nhận dây ký ninh có tác dụng ức chế một số virus nhờ các alkaloid và terpenoid. Những hợp chất này có thể can thiệp vào quá trình nhân lên của virus hoặc tăng cường đáp ứng miễn dịch chống virus. Tuy nhiên, các nghiên cứu hiện còn ở mức sơ bộ.
10. Kích thích tiêu hóa
Trong y học bản địa, dây ký ninh được dùng để hỗ trợ tiêu hóa, kích thích ăn uống nhờ tính mát, thanh nhiệt và kích thích bài tiết dịch tiêu hóa nhẹ. Một số tài liệu Đông Nam Á ghi nhận việc dùng bột dây ninh giúp người bị biếng ăn, chán ăn do nóng trong hoặc cơ thể suy nhược.
11. Giải độc, thanh nhiệt cơ thể
Dây ký ninh có tính hàn, được dùng để giải độc, hỗ trợ phục hồi sau khi ngộ độc nhẹ hoặc nóng sốt. Đặc tính chống oxy hóa và chống viêm cũng góp phần vào hiệu quả giải độc này.
12. Hỗ trợ làm lành vết thương
Chiết xuất dây ký ninh có tác dụng kháng khuẩn nhẹ và chống viêm nên thường được dùng ngoài da để rửa vết thương, giúp giảm sưng, đỏ và thúc đẩy tái tạo mô. Nhiều vùng Đông Nam Á dùng dây ký ninh để rửa mụn nhọt hoặc vết loét lâu ngày.
13. Hạ sốt
Nhờ tác dụng chống viêm và điều hòa miễn dịch, dây ký ninh có thể làm giảm thân nhiệt trong các trường hợp sốt do nhiễm trùng. Truyền thống dân gian dùng nước sắc thân cây làm mát cơ thể, giảm sốt kèm cảm giác nóng trong.
