4 nguyên nhân bị hắc lào (lác đồng tiền) phổ biến bạn nên biết

Hắc lào - một bệnh da liễu thường xuyên gây ra cảm giác ngứa ngáy, khó chịu và làm ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của người bệnh. Vậy nguyên nhân gây bệnh hắc lào là gì? Liệu căn bệnh này có nguy hiểm không? Hãy cùng khám phá thêm thông tin chi tiết để hiểu rõ hơn về căn bệnh phổ biến này và cách phòng ngừa hiệu quả.

1Hắc lào là gì? Có lây không?

Bệnh hắc lào trên cơ thể (hay còn gọi là tinea corporis) là một loại phát ban do nhiễm nấm gây ra. Đặc điểm nổi bật của bệnh là phát ban hình tròn, có vảy, ngứa và thường có vùng da trong hơn ở giữa. Mặc dù tên gọi có từ "giun", bệnh hắc lào không hề liên quan đến giun, mà chỉ đơn thuần phản ánh hình dạng vòng của phát ban [1].

Triệu chứng đặc trưng: Bệnh thường bắt đầu với những vòng phát ban nhỏ, ngứa ngáy, vảy sần và nổi lên nhẹ trên bề mặt da. Khi bệnh tiến triển, các vòng này sẽ lan rộng ra.

Liên quan đến các bệnh nấm khác: Hắc lào trên cơ thể có mối liên hệ với một số bệnh nấm khác như nấm bàn chân (tinea pedis), nấm bẹn (tinea cruris) và hắc lào da đầu (tinea capitis). Bệnh thường lây lan qua tiếp xúc trực tiếp da kề da với người hoặc động vật bị nhiễm nấm.

Bệnh hắc lào trên cơ thể (hay còn gọi là tinea corporis) là một loại phát ban do nhiễm nấm gây ra

Bệnh hắc lào trên cơ thể (hay còn gọi là tinea corporis) là một loại phát ban do nhiễm nấm gây ra

2Các loại hắc lào thường gặp

Bệnh hắc lào có nhiều loại khác nhau, được gọi theo vị trí nhiễm trên cơ thể và có thể xuất hiện ở hầu hết mọi nơi. Dưới đây là các dạng phổ biến của bệnh [2]:

• Nấm chân (tinea pedis): Thường được biết đến với tên gọi "nấm bàn chân" hoặc "bệnh chân vận động viên". Loại nấm này gây ra phát ban ngứa, nóng rát giữa các ngón chân và lòng bàn chân. Da có thể bị nứt nẻ, đóng vảy hoặc phồng rộp và bàn chân đôi khi có mùi khó chịu.
• Nấm bẹn (tinea cruris): Gây phát ban đỏ, ngứa tại vùng bẹn, đùi trên hoặc khu vực xung quanh trực tràng. Bệnh nhân có thể xuất hiện các nốt phồng rộp nhỏ gây khó chịu.

Hắc lào vùng bẹn

• Hắc lào da đầu (tinea capitis): Bệnh này gây ra các mảng da đầu đỏ, ngứa, có vảy và thậm chí là rụng tóc thành từng đốm. Nếu không điều trị kịp thời, tình trạng hói có thể trở thành vĩnh viễn.
• Hắc lào ở tay (tinea manuum): Thường biểu hiện bằng da lòng bàn tay khô, nứt nẻ và xuất hiện các mảng tròn như vòng.

Hắc lào ở tay

• Hắc lào ở râu (tinea barbae): Gây nhiễm trùng tại cổ, cằm và má. Các vùng này có thể bị đóng vảy hoặc thậm chí chứa đầy mủ.

Hắc lào ở râu

• Nấm móng (onychomycosis): Bệnh ảnh hưởng đến móng tay và móng chân, khiến móng trở nên dày, đổi màu, biến dạng và dễ gãy.

Hắc lào vùng móng

Lời khuyên: Khi có dấu hiệu nghi ngờ mắc các loại bệnh hắc lào, nên đến cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị kịp thời, nhằm tránh bệnh lan rộng và gây ra các biến chứng không mong muốn.

34 nguyên nhân bị hắc lào phổ biến

Hắc lào là một bệnh nhiễm trùng da do nấm, thường do các loại vi sinh vật giống nấm mốc gây ra, sống chủ yếu trên các tế bào ở lớp ngoài của da. Bệnh có khả năng lây lan qua nhiều con đường khác nhau [1]:

Từ người sang người

Hắc lào rất dễ lây lan qua tiếp xúc trực tiếp, da kề da với người đang nhiễm bệnh. Chỉ cần một cái chạm nhẹ cũng có thể khiến bạn nhiễm bệnh.

Từ động vật sang người

Bệnh hắc lào cũng lây lan khi tiếp xúc với động vật nhiễm bệnh, đặc biệt là khi vuốt ve hoặc chải lông cho chó, mèo, thậm chí là bò. Đây là nguyên nhân phổ biến trong trường hợp có thú cưng trong nhà.

Từ các vật thể và bề mặt

Các vật dụng như quần áo, khăn tắm, chăn màn, lược, hoặc bàn chải có thể chứa nấm từ người hoặc động vật nhiễm bệnh và dễ dàng lây truyền qua tiếp xúc với người khác.

Tiếp xúc với đất nhiễm bệnh

Trong những trường hợp hiếm hoi, hắc lào có thể lây lan qua việc tiếp xúc với đất bị nhiễm nấm. Điều này thường xảy ra khi bạn tiếp xúc lâu dài với đất nhiễm bệnh nặng.

Lưu ý: Để phòng tránh bệnh hắc lào, nên giữ vệ sinh cá nhân sạch sẽ, tránh dùng chung các vật dụng cá nhân, và hạn chế tiếp xúc trực tiếp với người hoặc động vật nhiễm bệnh. Nếu bạn nghi ngờ bị nhiễm bệnh, nên đi khám và điều trị kịp thời để tránh lây lan và biến chứng.

4Dấu hiệu nhận biết bệnh hắc lào

Bệnh hắc lào - dạng nhiễm trùng nấm ngoài da, có thể nhận diện qua các triệu chứng sau [1]:

• Vùng da hình vòng có vảy: Thường xuất hiện trên các khu vực như bẹn, thân, cánh tay và chân. Vùng da này có hình dạng đặc trưng là vòng tròn, bên ngoài nổi rõ và bên trong phẳng hoặc có vảy.
• Cảm giác ngứa ngáy: Ngứa là triệu chứng phổ biến, đôi khi gây khó chịu và dễ nhầm lẫn với các bệnh da liễu khác.
• Màu sắc thay đổi theo loại da: Ở vùng da bị nhiễm, các vòng có thể có màu đỏ, đỏ tía, tím, nâu hoặc xám. Sự thay đổi màu sắc phụ thuộc vào tông màu da tự nhiên của người bệnh.
• Vòng nhô lên và lan rộng: Các vòng thường hơi nhô lên so với bề mặt da và có xu hướng lan rộng nếu không được điều trị kịp thời.
• Mảng da ngứa và phẳng: Vùng da bị hắc lào có thể xuất hiện dưới dạng một mảng tròn, phẳng nhưng gây cảm giác ngứa rát khó chịu.
• Vòng chồng lên nhau: Trong một số trường hợp, nhiều vòng có thể chồng lên nhau, tạo thành một vùng da lớn bị tổn thương.

Vùng da hình vòng có vảy

Lưu ý: Nếu bạn thấy xuất hiện các triệu chứng này, việc điều trị sớm sẽ giúp ngăn ngừa nhiễm trùng lan rộng. Nên thăm khám và sử dụng thuốc chống nấm theo chỉ định để bảo vệ sức khỏe làn da.

5Ai có nguy cơ cao bị hắc lào?

Bệnh hắc lào có thể ảnh hưởng đến mọi người, không phân biệt độ tuổi. Tuy nhiên, bạn có nguy cơ cao hơn mắc bệnh này nếu thuộc một trong những nhóm sau [2]:

• Người có hệ miễn dịch suy yếu: Những người có hệ miễn dịch suy yếu do bệnh lý hoặc đang sử dụng thuốc ức chế miễn dịch chẳng hạn như bệnh tự miễn lupus, dễ bị nhiễm hắc lào hơn vì cơ thể khó chống lại nấm.
• Tham gia các môn thể thao va chạm cao: Những người tham gia vào các môn thể thao như đấu vật (tinea gladiatorum) có nguy cơ cao hơn do tiếp xúc da kề da, tạo điều kiện thuận lợi cho nấm lây lan.
• Tăng tiết mồ hôi: Đổ mồ hôi quá nhiều (hyperhidrosis) tạo ra môi trường ẩm ướt, thuận lợi cho sự phát triển của nấm. Vùng da thường xuyên bị ẩm có nguy cơ cao bị hắc lào.
• Sử dụng phòng thay đồ hoặc nhà tắm công cộng: Những nơi này có thể chứa nhiều vi khuẩn và nấm do ẩm ướt và lưu lượng người qua lại lớn. Hắc lào dễ lây lan qua việc chạm vào các bề mặt chung như ghế, sàn nhà hoặc khăn tắm.
• Làm việc gần gũi với động vật: Những người tiếp xúc thường xuyên với động vật như nông dân hoặc bác sĩ thú y, dễ mắc bệnh hắc lào nếu động vật mang theo nấm gây bệnh. Bệnh có thể lây từ chó, mèo hoặc bò.

Việc phòng tránh và chăm sóc cá nhân là rất quan trọng để ngăn ngừa hắc lào. Nếu bạn nằm trong nhóm có nguy cơ cao, hãy chú ý vệ sinh da thường xuyên, tránh để da bị ẩm quá lâu và thăm khám sớm nếu có dấu hiệu bất thường.

6Phương pháp điều trị hắc lào

Phương pháp điều trị bệnh hắc lào phụ thuộc vào mức độ nghiêm trọng và vị trí bị ảnh hưởng trên cơ thể. Dưới đây là một số hướng dẫn cụ thể [3]:

Điều trị bằng thuốc

Bác sĩ có thể chỉ định dùng thuốc chống nấm dạng bôi hoặc uống, tùy thuộc vào tình trạng của bệnh. Các loại thuốc không kê đơn và kem chống nấm phổ biến bao gồm:

• Clotrimazole (Lotrimin).
• Miconazole.
• Terbinafine.

Trong quá trình điều trị, hãy thường xuyên giặt sạch chăn, gối, quần áo để loại bỏ nấm và ngăn ngừa tái nhiễm. Sau khi tắm, lau khô da kỹ lưỡng và ưu tiên mặc quần áo rộng rãi ở những khu vực bị ảnh hưởng để tránh gây kích ứng thêm.

Cách chữa hắc lào tại nhà

Ngoài thuốc, một số biện pháp dân gian được áp dụng từ lâu để hỗ trợ điều trị bệnh hắc lào như:

• Giấm táo.
• Dầu dừa.
• Nghệ.
• Tinh dầu có đặc tính kháng nấm.

Tuy nhiên, những phương pháp này chưa được khoa học xác nhận tính hiệu quả hoàn toàn. Vì vậy, trước khi thử, bạn nên tham khảo ý kiến của bác sĩ. Những biện pháp này không thay thế được các liệu pháp điều trị y tế chuyên nghiệp.

Điều trị hắc lào đối với phụ nữ mang thai

Nếu mắc hắc lào khi đang mang thai, bác sĩ thường khuyến nghị sử dụng thuốc bôi ngoài da như:

• Ciclopirox (Loprox).
• Clotrimazole (Lotrimin).
• Oxiconazole (Oxistat).

Những loại thuốc này an toàn cho thai nhi. Tuy nhiên, trước khi sử dụng bất kỳ loại thuốc nào trong thai kỳ, bạn nên trao đổi với bác sĩ để đảm bảo an toàn. Các loại thuốc uống như ketoconazole và miconazole thường không được khuyến khích trong thời gian này do nguy cơ tác dụng phụ. Điều này cũng áp dụng khi bạn đang cho con bú.

Việc tuân thủ điều trị và chú ý đến thói quen vệ sinh cá nhân sẽ giúp giảm thiểu nguy cơ tái nhiễm và đảm bảo hiệu quả điều trị.

7Biện pháp phòng ngừa bệnh hắc lào

Để ngăn ngừa bệnh hắc lào và các loại nhiễm trùng khác, thực hành thói quen vệ sinh tốt là điều cần thiết. Việc lây lan nấm hắc lào thường bắt nguồn từ việc tiếp xúc với động vật hoặc môi trường không vệ sinh. Dưới đây là những mẹo hữu ích giúp giảm nguy cơ nhiễm bệnh [3]:

• Rửa tay kỹ lưỡng sau khi tiếp xúc với động vật, đặc biệt là thú nuôi hoặc động vật hoang dã.
• Khử trùng và làm sạch nơi ở của thú cưng thường xuyên để ngăn ngừa vi khuẩn và nấm phát triển.
• Nếu bạn có hệ miễn dịch suy yếu, hãy hạn chế tiếp xúc với người hoặc động vật bị nghi ngờ mắc bệnh hắc lào.
• Mang giày dép khi tắm hoặc đi bộ tại những nơi công cộng như phòng thay đồ, hồ bơi để tránh tiếp xúc với vi khuẩn trên mặt đất.
• Không dùng chung đồ dùng cá nhân như quần áo, khăn tắm hoặc lược với người có dấu hiệu bị hắc lào.
• Thay tất và đồ lót ít nhất một lần mỗi ngày, đặc biệt khi bạn đổ mồ hôi nhiều.
• Giữ cho đồ thể thao và đồng phục luôn sạch sẽ, nếu bạn tham gia các môn thể thao có tính va chạm cao.
• Giữ da khô ráo và sạch sẽ là cách tốt nhất để tạo môi trường không thuận lợi cho nấm phát triển.

Ngoài ra, tránh ở lâu trong nước ở các phòng tắm công cộng hoặc hồ bơi vì da ẩm ướt có thể dễ bị nhiễm trùng hơn. Những thói quen nhỏ nhưng cần thiết này sẽ giúp bạn và những người xung quanh tránh xa bệnh hắc lào và bảo vệ sức khỏe làn da.

Bài viết trên đã thông tin cho bạn về 4 nguyên nhân bị hắc lào (lác đồng tiền) phổ biến bạn nên biết. Nếu bạn thấy hay và hữu ích, đừng quên chia sẻ cho bạn bè và người thân cùng biết nhé!