Rối loạn lo âu hậu Covid-19

Covid-19 dẫn đến nhiều hệ quả tiêu cực về kinh tế, xã hội và ảnh hưởng đến cả sức khỏe thể chất lẫn tinh thần, trong đó có không ít người mắc rối loạn lo âu hậu Covid-19. Hãy cùng bài viết dưới đây tìm hiểu về nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị rối loạn lo âu hậu Covid-19 nhé!

1Lo âu hậu Covid-19 là gì?

Lo âu hậu Covid-19 là tình trạng lo lắng, áp lực và căng thẳng sau khi trải qua giai đoạn dịch bệnh Covid-19.

Nhiều nghiên cứu ghi nhận rằng 23% đến 26% người bị rối loạn lo âu sau khi khỏi bệnh, đặc biệt là phụ nữ. [1] Triệu chứng của lo âu sau Covid-19 có thể nhầm lẫn với các loại rối loạn sau:

• Rối loạn lo âu lan tỏa (GAD).
• Rối loạn ám ảnh - cưỡng bức (OCD).
• Rối loạn stress sau chấn thương (PTSD).
• Cơn hoảng sợ kịch phát.

Lo âu hậu Covid-19 là tình trạng lo lắng, áp lực và căng thẳng sau khi trải qua giai đoạn dịch bệnh Covid-19

2Nguyên nhân gây rối loạn lo âu hậu Covid-19

Một số nguyên nhân chính gây ra rối loạn lo âu hậu Covid-19 bao gồm:

• Cách ly xã hội trong thời gian mắc bệnh gây ra cảm giác buồn bã, cô đơn.
• Nằm viện dài ngày.
• Lo âu đã xuất hiện trước khi mắc Covid-19.
• Sự kỳ thị của những người xung quanh đối với bệnh nhân.
• Sợ lây nhiễm bệnh cho người khác.
• Sợ không khỏi bệnh.
• Thay đổi thói quen, lối sinh hoạt trong thời gian cách ly.
• Sợ mất việc làm, khủng hoảng kinh tế khi tình hình dịch bệnh vẫn diễn ra căng thẳng.

Nằm viện dài ngày là nguyên nhân gây ra tình trạng rối loạn lo âu hậu Covid-19

3Các triệu chứng của rối loạn lo âu hậu Covid-19

Các triệu chứng của rối loạn lo âu hậu Covid-19 bao gồm:

• Cảm giác bất an, sợ hãi và suy nghĩ tiêu cực.
• Sợ đến những nơi đông người.
• Khó tập trung để làm việc, học tập.
• Không tin tưởng vào người khác.
• Trạng thái bồn chồn, hồi hộp, bất an
• Các triệu chứng rối loạn thần kinh thực vật: đánh trống ngực, vã mồ hôi, khó thở...
• Muốn sử dụng chất kích thích.
• Tâm trạng thay đổi, cáu kỉnh, dễ tức giận.
• Không muốn tiếp xúc và xa lánh người thân, bạn bè.
• Rối loạn giấc ngủ: khó ngủ, ngủ không ngon,...

Tâm trạng thay đổi, dễ nóng giận là triệu chứng của rối loạn lo âu

4Điều trị rối loạn lo âu hậu Covid-19

Liệu pháp tâm lý

Liệu pháp nhận thức – hành vi cho phép các chuyên gia tâm lý điều trị trực tiếp trên bệnh nhân để giúp họ giải quyết các vấn đề tâm lý, phát triển kỹ năng tự cân bằng cảm xúc và tăng khả năng chịu đựng.

Thực hiện phương pháp này 2 lần mỗi tuần và kết hợp với các bài tập thở sâu, yoga, thiền định,... sẽ giúp cải thiện tình trạng lo âu sau khi khỏi Covid-19.

Tạo sự kết nối: nếu sự giãn cách cũng như việc hạn chế tiếp xúc có thể ảnh hưởng đến cảm xúc; thì việc kết nối (kể cả trực tuyến hay đơn giản là gọi điện thoại) cũng có giá trị trong việc điều chỉnh cảm xúc. Hãy duy trì những sự kết nối mà bạn đang có: gọi điện thoại cho người thân, chia sẻ trên các mạng xã hội, đọc tin tức ...

Tập thể dục: một cơ thể khỏe mạnh là nền tảng cho một tinh thần vững vàng. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), việc tập thể dục từ 15-30 phút mỗi ngày không chỉ giúp ngăn ngừa các vấn đề về sức khỏe thể chất mà còn cải thiện sức khỏe tinh thần. Đặc biệt, tập thể dục đều đặn và vừa phải có thể giảm thiểu đáng kể các triệu chứng lo âu, bao gồm cả lo âu hậu Covid.

Liệu pháp nhận thức – hành vi giúp bệnh nhân phát triển kỹ năng tự cân bằng cảm xúc

Liệu pháp hóa dược

Điều trị rối loạn lo âu hậu Covid-19 bằng liệu pháp hoá dược có thể bao gồm:

Thuốc an thần: giúp giảm các triệu chứng rối loạn lo âu và cải thiện giấc ngủ tốt hơn. Quetiapin và olanzapin có hiệu quả điều trị lo âu tốt ngay ở liều thấp và mang lại hiệu quả điều trị xuất hiện ngay trong tuần đầu điều trị.

Thuốc bình thần: Bệnh nhân có thể sử dụng diazepam, clonazepam, bromazepam,... để cải thiện các chứng rối loạn lo âu, trầm cảm. Thuốc benzodiazepin chỉ nên điều trị kéo dài trong vòng 2-6 tuần, sau đó giảm dần hàm lượng của thuốc trong 1 hoặc 2 tuần rồi ngưng sử dụng.

Thuốc chống trầm cảm:

• Paroxetin: điều trị bệnh rối loạn lo âu, trầm cảm, rối loạn ám ảnh cưỡng bức,... Thời gian điều trị có thể kéo dài ít nhất 8 tuần.
• Sertralin: điều trị các bệnh liên quan về trầm cảm, rối loạn, sợ xã hội,...

Ngoài ra, bác sĩ có thể chỉ định điều trị kết hợp giữa các loại thuốc với nhau để đạt hiệu quả điều trị nhanh hơn.

Sử dụng thuốc điều trị rối loạn lo âu hậu Covid-19

Bài viết trên đã cung cấp những thông tin về nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị rối loạn lo âu hậu Covid-19. Bên cạnh đó, bạn có thể thực hiện các phương pháp thở và tập yoga để giảm căng thẳng và giải tỏa stress. Nếu cảm thấy bài viết hay và bổ ích thì hãy chia sẻ đến những người thân yêu!

Nguồn: MOH, BMJ