Bàn chân khoèo là dị tật thường xuất hiện khi mới sinh ra, gây lại những bất tiện cho trẻ sơ sinh. Cùng tìm hiểu nguyên nhân, dấu hiệu và điều trị bàn chân khoèo qua bài viết dưới đây nhé!
1Bàn chân khoèo là gì?
Bàn chân khoèo là tình trạng chân của trẻ quay vào trong, phần dưới của chân thường hướng sang một bên hoặc hướng lên trên. Bệnh lý này có tỷ lệ mắc là 1/1000 trẻ sơ sinh.
Dựa vào bệnh lý đi kèm, người ta chia bàn chân khoèo thành hai loại:
- Bàn chân khoèo vô căn: đây là loại bàn chân khoèo hay gặp nhất. Người bệnh thường không kèm theo bệnh lý nào khác.
- Bàn chân khoèo kèm theo bệnh lý khác: bàn chân khoèo kèm theo một số bệnh lý như cứng khớp, rối loạn ống thần kinh.[1]
Bàn chân khoèo là tình trạng chân của trẻ quay vào trong
2Nguyên nhân gây bàn chân khoèo
Mặc dù chưa biết chính xác nguyên nhân gây nên tình trạng bàn chân khoèo nhưng bác sĩ cho rằng đó là sự kết hợp giữa di truyền và môi trường:
- Di truyền: vì gen của cha mẹ sẽ quyết định hình thể ngoài của con cái nên gen bàn chân khoèo có thể là sự kết hợp của nhiều gen khác nhau.
- Môi trường: sử dụng ma túy và hút thuốc khi mang thai có thể là yếu tố dẫn tới bàn chân khoèo.[2]
3Ai có nguy cơ mắc bệnh
Theo một số thống kê, trẻ nam mới sinh có nguy cơ mắc bệnh bàn chân khoèo nhiều hơn nữ giới. Một số yếu tố làm tăng nguy cơ mắc bệnh bàn chân khoèo là:
- Mắc dị tật bẩm sinh.
- Suy dinh dưỡng khi mang thai.
- Nhiễm virus Ebola khi mang thai.[3]
Mẹ bị Ebola khi mang thai có thể khiến trẻ mắc chân khoèo
4Dấu hiệu của bàn chân khoèo
Người mắc bàn chân khoèo có một số dấu hiệu sau:
- Bàn chân hướng vào trong tăng độ cong của trục chân.
- Bàn chân quay hẳn vào bên trong.
- Bàn chân ngắn hơn bàn chân bình thường.
- Cơ bắp ở chân kém phát triển.[3]
Trẻ có bàn chân khoèo thường hướng vào bên trong
5Biến chứng của bàn chân khoèo
Mặc dù bàn chân khoèo thường ít gây ảnh hưởng đến cuộc sống nhưng nó có thể gây ra một số bất tiện như:
- Di chuyển kém linh hoạt hơn người bình thường.
- Chân bị bệnh ngắn hơn bình thường.
- Cỡ giày nhỏ hơn so với chân không bị bệnh.
- Bắp chân bị bệnh nhỏ hơn bình thường.
- Viêm khớp.
- Vẻ ngoài không gây được thiện cảm khiến người bệnh tự ti.
- Vết loét hoặc vết chai lớn ở bàn chân.
6Chẩn đoán bàn chân khoèo
Dựa vào hình thể ngoài, bác sĩ hoàn toàn có thể chẩn đoán bàn chân khoèo mà không cần bất kỳ phương tiện cận lâm sàng nào.
Tuy nhiên, để phát hiện sớm trong thời kỳ mang thai, bác sĩ có thể sử dụng siêu âm thai để đánh giá tình trạng này. Việc phát hiện sớm bệnh sẽ tạo điều trị thuận lợi cho việc lên kế hoạch điều trị sau này.
Ngoài ra để đánh giá kỹ hơn tình trạng bàn chân khoèo, bác sĩ có thể sử dụng X-quang trong những lần thăm khám đầu tiên.
Siêu âm thai có thể giúp phát hiện bàn chân khoèo
7Khi nào cần gặp bác sĩ?
Dấu hiệu cần gặp bác sĩ
Khi cha mẹ phát hiện con có bàn chân hướng vào trong thay vì ra ngoài hoặc độ dài hay chân không bằng nhau thì có thể đưa con đến các cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị. Ngoài ra, phụ nữ trong khi mang thai cũng nên được chăm sóc và phát hiện bệnh lý này kịp thời.
Nơi thăm khám và điều trị bệnh
Nếu gặp các dấu hiệu như trên, bạn có thể đến ngay các cơ sở y tế gần nhất, các bệnh viện chuyên khoa Nhi. Hoặc bất kỳ bệnh viện đa khoa nào tại địa phương để được thăm khám kịp thời.
Ngoài ra, có thể tham khảo một số bệnh viện lớn, uy tín dưới đây để được chẩn đoán và tư vấn điều trị phù hợp, tránh các biến chứng đáng tiếc xảy ra:
- Tại TP. Hồ Chí Minh: Bệnh viện Nhi Đồng thành phố HCM, Bệnh viện Nhi đồng 2, Bệnh viện Nhi đồng 1.
- Tại Hà Nội: Bệnh viện Nhi Trung ương, Khoa Nhi - Bệnh viện Bạch Mai, Chuyên khoa Nhi – Phòng khám số 1, Bệnh viện Đại học Y Hà Nội.
8Điều trị bàn chân khoèo
Có nhiều phương pháp giúp điều trị tình trạng bàn chân khoèo như:
Nẹp cố định
Nẹp cố định là một phương pháp điều trị đơn giản mà người nhà không phải đưa trẻ đến gặp bác sĩ mỗi tuần. Cha mẹ có thể được học cách nẹp cố định cho trẻ như sau:
- Duỗi chân bé về đúng vị trí.
- Cố định bằng băng dính và nẹp.
- Lặp lại quá trình này mỗi ngày trong hai tháng.
- Lặp lại quá trình này thường xuyên, có thể giảm tần suất cho đến khi bé được 3 tháng tuổi.
Sau khi thực hiện đều đặn, bác sĩ cũng sẽ cân nhắc đến việc cắt gân Achilles của trẻ để đảm bảo quá trình phát triển toàn diện nhất.
Phương pháp bó bột Ponseti
Đây là phương pháp phổ biến nhất trong điều trị bệnh lý này. Thời gian điều trị thường kéo dài 2-3 tháng. Bác sĩ sẽ thực hiện theo các bước sau:
- Duỗi chân trẻ về đúng vị trí.
- Bó bột từ ngón chân đến đùi trên.
- Lặp lại theo tần suất 4-7 ngày/lần.
- Trước lần bó bột cuối cùng, bác sĩ sẽ thực hiện phẫu thuật cắt gân Achilles (gân nối gót và bắp chân). Quá trình lành có thể kéo dài 3 tuần.
Bó bột là phương pháp thường sử dụng để điều trị chân khoèo
Phẫu thuật
Với những trẻ có bàn chân của khoèo nặng thì bác sĩ sẽ thực hiện những phẫu thuật liên quan. Cụ thể là:
- Kéo dài dây gót chân và khắc phục các vấn đề khác ở bàn chân trong quá trình phẫu thuật
- Đặt ghim vào chân để điều chỉnh vị trí.
- Bó bột chân sau phẫu thuật.
- Vài tuần sau phẫu thuật bác sĩ sẽ tiến hành tháo ghim và nẹp bột trong 4 tuần để chân được cố định.
9Phòng ngừa
Do các bác sĩ chưa thể xác định chính xác được nguyên nhân gây ra bàn chân khoèo nên không có cách phòng ngừa cụ thể.
Tuy nhiên, phụ nữ mang thai nên tuân thủ một số khuyến cáo sau để hạn chế nguy cơ mắc bệnh:
- Không hút thuốc lá.
- Không uống rượu.
- Không sử dụng chất kích thích.
- Dùng thuốc theo chỉ dẫn của bác sĩ.
Hy vọng bài viết đã cung cấp cho bạn các kiến thức về bàn chân khoèo. Đây là bệnh lý thường gặp ở trẻ nên cha mẹ cần để ý triệu chứng này và đưa con đến các cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị.
Nguồn tham khảo
Xem thêm 
