Sùi mào gà ở lưỡi: Nguyên nhân, dấu hiệu nhận biết và cách điều trị

Sùi mào gà ở lưỡi là bệnh lây qua đường tình dục gây ra những tổn thương ở niêm mạc lưỡi. Hãy cùng tìm hiểu về bệnh sùi mào gà ở lưỡi cũng như cách điều trị qua bài viết sau đây nhé.

1Sùi mào gà là gì?

Sùi mào gà (hay mụn cóc sinh dục) là một trong những loại nhiễm trùng lây truyền qua đường tình dục phổ biến nhất. Bệnh gây ra những nốt sùi mềm (các cục u nhỏ hoặc khối u) xuất hiện trong và xung quanh bộ phận sinh dục, có thể mọc đơn lẻ hoặc dày đặc giống như súp lơ hoặc mào gà, gây khó chịu, đau và ngứa ngáy.

Sùi mào gà có thể xảy ra ở cả nam lẫn nữ, phổ biến ở lứa tuổi thanh thiếu niên. Ngoài bộ phận sinh dục, nốt sùi cũng có thể xuất hiện trên môi, miệng, lưỡi của người có quan hệ tình dục bằng miệng với người nhiễm virus HPV. Đặc biệt, bệnh rất dễ mắc ở những người có nhiều bạn tình và quan hệ tình dục không an toàn.

Sùi mào gà gây ra bởi virus HPV (virus Human papilloma virus). Để hiểu rõ hơn về nguyên nhân, triệu chứng, cách phòng ngừa và điều trị sùi mào gà ở lưỡi, hãy cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết này.

Sùi mào gà là một bệnh xã hội nguy hiểm gây ra bởi virus HPV

2Sùi mào gà ở lưỡi là gì?

Sùi mào gà ở lưỡi cũng là bệnh lây qua đường tình dục do virus Human papilloma (HPV) gây ra biểu hiện điển hình của bệnh là các khối u da nhỏ, màu trắng, màu be hoặc màu nâu trên mặt của lưỡi.

Bệnh có khả năng lây nhiễm từ người này sang người khác. [1]

Có khoảng 40 chủng virus HPV gây ra sùi mào gà ở lưỡi với các biểu hiện khác nhau trên lưỡi như:[2]

• Sùi mào gà thông thường được gây ra từ chủng HPV 2 và 4. Loại mụn cóc này phổ biến ở trẻ em, có thể xuất hiện trên môi, nướu, lưỡi và thường tự khỏi trong vòng 2 năm.
• U nhú vảy miệng thường gây ra bởi chủng HPV 6 và 11. Mụn cóc u nhú vảy miệng thường lành tính, có thể xuất hiện trên vòm miệng mềm và lưỡi, ảnh hưởng đến mọi người ở mọi lứa tuổi nhưng phổ biến ở độ tuổi từ 30 – 50.
• Mụn cóc condyloma acuminata có liên quan đến các chủng HPV 2, 6 và 11. Loại này có màu hồng hoặc trắng, xuất hiện trên lưỡi, môi hoặc sàn miệng và thường lây lan qua hoạt động tình dục như quan hệ tình dục bằng miệng.
• Tăng sản biểu mô đa ổ (Bệnh Heck) thường xảy do chủng HPV 13 và 32. Bệnh phổ biến ở trẻ em từ 3 - 18 tuổi, đặc biệt là ở bé gái người Mỹ bản địa.

Sùi mào gà ở lưỡi cũng là bệnh lây qua đường tình dục do virus Human papilloma (HPV) gây ra

3Dấu hiệu sùi mào gà ở lưỡi qua từng giai đoạn

Dựa trên mức độ và giai đoạn tiến triển của bệnh, sùi mào gà ở lưỡi được chia thành 3 giai đoạn với những dấu hiệu như sau:

Sùi mào gà ở lưỡi giai đoạn đầu

Sùi mào gà ở lưỡi giai đoạn đầu rất khó nhận biết do các triệu chứng gần giống với bệnh nhiệt miệng. Một số dấu hiệu thường gặp như xuất hiện các nốt mụn nhỏ li ti, rải rác khắp khoang miệng. Các nốt này có thể hơi nhô lên, không gây đau hoặc khó chịu.

Trong hầu hết các trường hợp, virus HPV có thể được hệ thống miễn dịch đào thải khỏi cơ thể trước khi gây nhiễm trùng với các triệu chứng nghiêm trọng. Tuy nhiên, việc chủ quan không điều trị cũng có thể khiến tình trạng nhiễm virus ngày càng tiến triển nặng hơn.

Sùi mào gà ở lưỡi giai đoạn đầu rất khó nhận biết

Sùi mào gà ở lưỡi giai đoạn 2

Ở giai đoạn 2, triệu chứng của bệnh sùi mào gà được biểu hiện rõ hơn với các vết sần nổi cộm trên lưỡi. Các nốt sần này thường xuất hiện với số lượng nhiều, tạo thành mảng màu hồng nhạt tương tự màu lưỡi hoặc trắng.

Bình thường chúng không gây ngứa hay khó chịu. Tuy nhiên, một vài trường hợp thì các nốt sần có thể chảy máu sau khi ăn và dẫn đến tình trạng mưng mủ.

Triệu chứng của sùi mào gà ở lưỡi giai đoạn 2 biểu hiện rõ hơn với các vết sần nổi cộm trên lưỡi

Sùi mào gà ở lưỡi giai đoạn 3

Sùi mào gà ở lưỡi giai đoạn 3 là giai đoạn nặng nhất, tiềm ẩn nhiều biến chứng do không được điều trị kịp thời. Các nốt sần phát triển mạnh hơn với kích thước lớn, gây đau đớn, ảnh hưởng đến cách lưỡi chuyển động. Từ đó, khiến người bệnh gặp khó khăn trong ăn uống, nói chuyện.

Hơn nữa, các nốt sần còn có thể lan rộng, tổn thương vùng da xung quanh miệng, gây lở loét, tăng nguy cơ nhiễm trùng, nhiễm khuẩn huyết và thậm chí dẫn đến biến chứng nguy hiểm là ung thư.

Sùi mào gà ở lưỡi giai đoạn 3 là giai đoạn nặng nhất, tiềm ẩn nhiều biến chứng

4Nguyên nhân gây sùi mào gà ở lưỡi

Nguyên nhân dẫn đến tình trạng sùi mào gà ở lưỡi là do nhiễm virus HPV. Có hơn 150 loại virus HPV và được lây truyền qua các con đường như:[2]

• Quan hệ tình dục bằng miệng với người mắc sùi mào gà hoặc quan hệ tình dục không an toàn với nhiều người.
• Lây truyền từ miệng sang miệng thông qua nụ hôn sâu.
• Lây truyền gián tiếp qua tiếp xúc miệng với bàn tay hoặc móng tay bị nhiễm virus.
• Hệ thống miễn dịch suy yếu.
• Xuất hiện vết rách ở da hoặc niêm mạc.

Quan hệ tình dục bằng miệng là một nguyên nhân chính gây lây lan sùi mào gà ở lưỡi

5Sùi mào gà ở lưỡi có nguy hiểm không?

Tình trạng sùi mào gà ở lưỡi thường không nguy hiểm ở giai đoạn đầu và giai đoạn 2. Tuy nhiên, bệnh rất dễ lây lan, tiến triển nhanh chóng nên cần được phát hiện và điều trị kịp thời.

Khi bệnh tiến triển nhanh đến giai đoạn 3, những nốt sần hoặc mụn cóc phát triển lớn, gây đau và có thể để lại các biến chứng nghiêm trọng, nguy hiểm đến sức khỏe.

Sùi mào gà ở lưỡi rất dễ lây lan và tiến triển nhanh nên cần được phát hiện, điều trị kịp thời

6Biến chứng sùi mào gà ở lưỡi

Sùi mào gà ở lưỡi nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời có thể gây ra những biến chứng nghiêm trọng đến sức khỏe người bệnh như:

• Diễn tiến từ lưỡi sang các bộ phận khác trong cơ thể như vòm họng, thanh quản, thực quản, thậm chí là phổi.
• Những nốt sần phát triển lớn, dẫn đến chèn ép khoang miệng, gây đau, khó khăn khi nuốt thức ăn.
• Mụn cóc HPV có thể làm tăng nguy cơ mắc một số bệnh ung thư như ung thư miệng, vùng hầu họng hoặc ung thư lưỡi.

Biến chứng nghiêm trọng của sùi mào gà ở lưỡi là ung thư

7Các phương pháp chẩn đoán sùi mào gà ở lưỡi

Hiện nay, bệnh sùi mào gà ở lưỡi thường được chẩn đoán dựa trên biểu hiện lâm sàng khi bệnh tiến triển sang giai đoạn 2 với các triệu chứng rõ ràng.

Bác sĩ sẽ hỏi thêm về lịch sử tình dục, kiểm tra lâm sàng, quan sát lưỡi và đánh giá các triệu chứng như xuất hiện nốt sần, có dịch tiết ra khiến người bệnh cảm thấy khó chịu, đau nhức.

Bên cạnh đó, bác sĩ sẽ có thể cho bệnh nhân thực hiện các xét nghiệm để xác định chính xác hơn về tình trạng bệnh như:

• Xét nghiệm về chủng virus HPV gây bệnh, cũng như loại trừ các bệnh khác có triệu chứng tương tự như u xơ, u hạt, hắc lào.
• Sử dụng tinh thể axit axetic làm sáng các khu vực bị nhiễm sùi mào gà, giúp phát hiện nhanh chóng.
• Lấy mô bệnh phẩm trực tiếp từ vùng bị nhiễm sùi mào gà (như nốt mụn, u nhú) để phân tích trong phòng thí nghiệm, kiểm tra sự hiện diện của virus và đánh giá giai đoạn bệnh.
• Xét nghiệm máu để tìm sự hiện diện của virus HPV.
• Xét nghiệm mẫu dịch tiết như dịch âm đạo ở phụ nữ, dịch niệu đạo ở nam giới giúp xác định tình trạng lây nhiễm và diễn biến của bệnh.
• HPV Cobas – Test: Phương pháp này có thể xác định sự hiện diện của virus HPV và sàng lọc tế bào ung thư cổ tử cung với độ nhạy phát hiện bệnh và virus rất cao, có thể đạt từ 90 - 95%.
• Xét nghiệm PCR xác định loại HPV giúp bác sĩ xác định liệu người bệnh có nhiễm HPV gây sùi mào gà hay không từ mẫu bệnh phẩm lấy từ cổ tử cung, âm đạo hoặc mảnh sinh thiết ở cổ tử cung nữ giới, mẫu niệu đạo/dịch niệu đạo ở nam giới.
• Xét nghiệm các bệnh lây truyền qua đường tình dục khác, bao gồm cả HIV.

Lấy mô bệnh phẩm giúp kiểm tra sự hiện diện của virus và đánh giá giai đoạn bệnh

8Các cách điều trị sùi mào gà ở lưỡi

Điều trị bằng kháng sinh

Bác sĩ có thể sử dụng kháng sinh đường uống hoặc đường tiêm trong điều trị sùi mào gà ở lưỡi. Thuốc kháng sinh có thể giúp ức chế sự phát triển của virus HPV, từ đó làm giảm triệu chứng của bệnh.

Một số loại kháng sinh được sử dụng trong điều trị sùi mào gà ở lưỡi dưới sự chỉ định của bác sĩ gồm:

• Interferon alpha – 2b.
• Inosine pranobex.
• Cidofovir.

Trong quá trình điều trị, người bệnh cần tuân thủ đúng chỉ định về liều lượng và thời gian sử dụng để đáp ứng điều trị, tránh gây ra tác dụng phụ tiềm ẩn như lở loét hoặc hoại tử niêm mạc....

Bác sĩ sử dụng kháng sinh đường uống hoặc đường tiêm trong điều trị sùi mào gà ở lưỡi

Can thiệp ngoại khoa

Khi không đáp ứng phương pháp điều trị bằng kháng sinh, bác sĩ có thể sử dụng các biện pháp can thiệp ngoại khoa như:

• Đốt điện: Phương pháp này giúp loại bỏ nốt sùi nhỏ và riêng lẻ bằng cách sử dụng một đầu dò điện áp thấp để cắt và loại bỏ các tế bào hoặc mô bất thường. Tuy nhiên, không khuyến khích sử dụng đốt điện để điều trị bệnh sùi mào gà vì có thể gây ra chảy máu nhiều sau khi kết thúc thủ thuật.
• Áp lạnh bằng nitơ lỏng: Đây là phương pháp điều trị được áp dụng nhiều hiện nay, khả năng điều trị tận gốc lên đến 60 – 90% mà không gây chảy máu, để lại sẹo, tỷ lệ nhiễm trùng rất thấp. Tuy nhiên, nitơ lỏng không có tác dụng với virus gây bệnh, do đó cần kết hợp với điều trị bằng kháng sinh để ngăn ngừa bệnh tái phát.
• Phương pháp quang động không xâm lấn (PDT): Kết hợp giữa ánh sáng và thuốc kháng sinh nhằm loại bỏ nốt sần của sùi mào gà ở lưỡi.
• Phẫu thuật: Bác sĩ có thể tiến hành phẫu thuật loại bỏ trong trường hợp các nốt sùi quá lớn.
• Đốt laser: Phương pháp này giúp loại bỏ phần gốc của mụn cóc và một vùng nhỏ mô bình thường xung quanh và cần kết hợp điều trị kháng sinh để tăng cường hiệu quả, ngăn bệnh tái phát.

Áp lạnh bằng nitơ lỏng là phương pháp điều trị sùi mào gà được sử dụng nhiều hiện nay

9Cách phòng ngừa sùi mào gà ở lưỡi

HPV có thể tồn tại mà không xuất hiện triệu chứng. Tuy nhiên, bạn có thể thực hiện các biện pháp sau để phòng ngừa sùi mào gà ở lưỡi:[2]

• Tiêm vắc xin HPV cho tất cả mọi người trong độ tuổi từ 13 đến 26. Trẻ em từ 11 hoặc 12 tuổi nên được tiêm vắc-xin HPV với 2 liều cách nhau ít nhất 6 tháng, ở độ tuổi từ 15 tuổi trở lên sẽ phải tiêm 3 liều.
• Vắc-xin HPV cũng được khuyến nghị tiêm đối với người lớn từ 27 - 45 tuổi.
• Thực hiện các hoạt động tình dục an toàn, chung thủy để giảm nguy cơ mắc các bệnh lây qua đường tình dục.
• Nếu vẫn có các hoạt động tình dục, nên đi xét nghiệm sàng lọc sùi mào gà 6 tháng/1 lần.
• Không thụt rửa âm đạo để tránh làm tăng nguy cơ mắc các bệnh lây truyền qua đường tình dục.
• Không lạm dụng rượu hoặc ma túy.
• Đến nha sĩ 2 lần/năm để được vệ sinh răng miệng định kỳ và kiểm tra nhằm phát hiện các dấu hiệu của HPV, các bệnh lây truyền qua đường tình dục khác và ung thư miệng.
• Đánh răng hàng ngày để kiểm tra những thay đổi ở miệng và cổ họng.

Tiêm vắc xin HPV là biện pháp phòng ngừa hiệu quả

Hy vọng bài viết đã cung cấp cho bạn những thông tin về sùi mào gà ở lưỡi cũng như cách điều trị, phòng ngừa bệnh. Hãy chia sẻ bài viết này đến mọi người nếu bạn thấy hữu ích nhé!