Viêm lưỡi bản đồ: Nguyên nhân, dấu hiệu và cách điều trị hiệu

Viêm lưỡi bản đồ là bệnh lý có thể gặp ở cả người lớn và trẻ nhỏ. Đây là bệnh lý lành tính với những tổn thương có hình dạng không đồng nhất và tạo thành các đường viền giống như bản đồ. Cùng tìm hiểu về bệnh viêm lưỡi bản đồ qua bài viết dưới đây nhé!

1Viêm lưỡi bản đồ là gì?

Viêm lưỡi bản đồ là bệnh lý viêm lành tính tại bề mặt niêm mạc lưỡi. Bình thường, lưỡi sẽ được bao phủ bởi nhiều nhú nhỏ nhô lên trên và có màu trắng hồng, cấu trúc mềm mại. Ở bệnh nhân viêm lưỡi bản đồ, các nhú lưỡi thường biến mất tạo thành nhiều mảng nhẵn, màu đỏ.

Các tổn thương có thể thay đổi vị trí từ phần này sang phần khác của lưỡi và không đồng nhất giống như hình bản đồ. Dù hình thái có vẻ đáng sợ nhưng thực chất viêm lưỡi bản đồ là bệnh lý lành tính, không liên quan đến nhiễm trùng hoặc ung thư.[1]

Viêm lưỡi bản đồ được đặc trưng bởi sự biến mất của các nhú lưỡi thành từng mảng

2Nguyên nhân gây viêm lưỡi bản đồ

Hiện nay, vẫn chưa rõ nguyên nhân chính xác gây ra bệnh viêm lưỡi bản đồ. Tuy nhiên, bệnh có thể liên quan đến một số tình trạng sức khỏe như:

• Bệnh vảy nến.
• Bệnh chàm.
• Đái tháo đường tuýp 1.
• Những bất thường trong gen di truyền.
• Thiếu một số dưỡng chất như kẽm, sắt, axit folic, vitamin B6 và vitamin B12.
• Căng thăng tâm lý.
• Dị ứng.
• Rối loạn hormone.[2][3]

Bệnh vảy nến có thể liên quan đến nguyên nhân gây viêm lưỡi bản đồ

3Triệu chứng viêm lưỡi bản đồ

Phần lớn các bệnh nhân mắc bệnh viêm lưỡi bản đồ là không có triệu chứng và có thể tiến triển trong nhiều năm cũng như thường xuyên tái phát. Tuy nhiên, một số trường hợp có thể xuất hiện các triệu chứng như:

• Xuất hiện các mảng đỏ, phẳng với hình dạng bất thường ở bên trên hoặc rìa của lưỡi giống như những vết loét.
• Các tổn thương này thường xuyên thay đổi từ vùng này sang vùng khác của lưỡi.
• Cảm giác đau hoặc nóng rát lưỡi, nhất là khi ăn đồ cay nóng hoặc có tính axit.
• Nổi hạch sưng đau ở dưới hàm.[1][3]

Xuất hiện các mảng đỏ, phẳng trên lưỡi là triệu chứng của bệnh

4Cách chẩn đoán viêm lưỡi bản đồ

Hầu hết các bệnh nhân mắc bệnh viêm lưỡi bản đồ có thể được chẩn đoán thông qua thăm khám lâm sàng. Khi đó, bác sĩ sẽ tiến hành các thao tác như:

• Yêu cầu bệnh nhân di chuyển lưỡi theo các hướng khác nhau để đánh giá số lượng và kích thước của tổn thương.
• Quan sát các tổn thương trên bề mặt lưỡi.
• Chạm vào vùng lưỡi bị bệnh để cảm nhận sự biến đổi về cấu trúc và đánh giá tình trạng đau.
• Thăm khám triệu chứng nhiễm trùng như tấy đỏ, chảy mủ, nổi hạch bạch huyết.[3]

5Khi nào cần gặp bác sĩ

Khi có các dấu hiệu sau

Mặc dù bệnh viêm lưỡi bản đồ thường không gây nguy hại đến sức khỏe của bệnh nhân. Tuy nhiên, bạn vẫn nên đến gặp bác sĩ nếu tổn thương tại lưỡi kèm theo các triệu chứng sau:

• Lưỡi viêm gây đau khiến người bệnh không thể nhai, nuốt.
• Tổn thương lưỡi gây sưng nề khiến người bệnh gặp khó khăn trong hô hấp.
• Thay đổi giọng nói.[2]

Lưỡi viêm gây đau khiến người bệnh không thể nhai, nuốt là triệu chứng cần đi khám

Nơi khám chữa bệnh

Khi nghi ngờ mắc bệnh viêm lưỡi bản đồ, người bệnh nên đến thăm khám tại khoa tai mũi họng ở các bệnh viện địa phương hoặc tham khảo một số địa chỉ uy tín như:

• Tp.Hồ Chí Minh: Bệnh viện Chợ Rẫy, Bệnh viện Thống nhất, Bệnh viện Đại học Y dược Tp.Hồ Chí Minh…
• Hà Nội: Bệnh viện Bạch Mai, Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108…

6Cách chữa viêm lưỡi bản đồ

Bệnh viêm lưỡi bản đồ nếu không xuất hiện triệu chứng có thể không cần điều trị mà sẽ tự biến mất theo thời gian. Tuy nhiên, nếu bệnh nhân cảm thấy đau đớn hoặc khó chịu thì có thể sử dụng một số loại thuốc sau:

• Thuốc giảm đau kháng viêm.
• Súc miệng bằng nước súc miệng có chứa thuốc gây tê hoặc thuốc kháng histamin.
• Bôi thuốc mỡ corticosteroid lên vùng lưỡi tổn thương để giảm tình trạng sưng tấy.
• Bổ sung kẽm và vitamin B.[4][3]

7Biện pháp phòng ngừa viêm lưỡi bản đồ

Bệnh viêm lưỡi bản đồ không có biện pháp phòng ngừa đặc hiệu. Vì thế, bạn nên áp dụng một số biện pháp hạn chế nguy cơ mắc bệnh như:

• Tránh sử dụng rượu bia, thuốc lá hoặc thuốc lào.
• Hạn chế ăn các loại đồ ăn cay nóng (ớt, gừng, hạt tiêu).
• Giảm bớt muối trong chế độ ăn uống.
• Đánh răng 2 lần/ ngày và thường xuyên súc miệng bằng nước muối sinh lý để bảo vệ sức khỏe răng miệng.
• Bổ sung các loại vitamin và khoáng chất giúp tăng cường sức đề kháng.[1]

Đánh răng thường xuyên có thể giúp bảo vệ răng miệng và hạn chế nguy cơ bị bệnh

Hy vọng bài viết này đã đem đến cho bạn những kiến thức bổ ích về bệnh viêm lưỡi bản đồ. Bạn hãy đến thăm khám bác sĩ sớm nếu xuất hiện các triệu chứng khó chịu do tổn thương của viêm lưỡi bản đồ gây nên để được chữa trị kịp thời nhé!