Loạn khuẩn đường ruột xuất hiện gây nên tình trạng rối loạn tiêu hóa, ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống. Cùng tìm hiểu nguyên nhân, dấu hiệu và cách phòng ngừa loạn khuẩn đường ruột qua bài viết dưới đây nhé!
1Loạn khuẩn đường ruột là gì?
Hệ vi sinh đường ruột bao gồm hàng nghìn tỷ vi khuẩn có lợi và có hại. Khi số lượng vi khuẩn có lợi giảm hoặc vi khuẩn có hại tăng lên, gây mất cân bằng dẫn đến tình trạng loạn khuẩn đường ruột. Loạn khuẩn có thể gây ra nhiều bệnh lý đường tiêu hoá khác nhau.[1]
Loạn khuẩn đường ruột là tình trạng vi khuẩn ở hệ tiêu hóa mất cân bằng
2Hệ vi sinh đường ruột bình thường hoạt động như thế nào?
Để hệ tiêu hóa hoạt động tốt, cần phải có một hệ vi sinh vật đường ruột khỏe mạnh. Hệ vi sinh vật này đóng vai trò quan trọng trong nhiều chức năng của hệ tiêu hoá bao gồm:
- Hỗ trợ tiêu hóa thức ăn, đặc biệt là chất xơ.
- Bảo vệ cơ thể khỏi vi khuẩn có hại.
- Hỗ trợ hệ miễn dịch.
- Duy trì niêm mạc ruột khỏe mạnh[1]
3Nguyên nhân gây loạn khuẩn đường ruột
Hệ vi khuẩn chí đường ruột rất dễ dàng bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố như:
Các yếu tố bên trong cơ thể
Một số bệnh lý có thể khiến các loại vi khuẩn trong đường ruột phát triển quá mức, gây mất cân bằng hệ vi sinh. Các nguyên nhân thường gặp từ bên trong cơ thể như:
- Viêm mạn tính: tình trạng viêm kéo dài có thể làm thay đổi môi trường đường ruột, tạo điều kiện cho một số loại vi khuẩn phát triển mạnh.
- Bệnh viêm ruột: bệnh Corhn, viêm loét đaị tràng hội chứng chuyển hóa, hội chứng ruột kích thích,...
- Căng thẳng tâm lý.[1]
Bệnh lý viêm ruột là một nguyên nhân dẫn tới loạn khuẩn đường ruột
Yếu tố bên ngoài
Một số yếu tố bên ngoài cũng khiến cho loạn khuẩn xuất hiện như:
- Lạm dụng kháng sinh: Kháng sinh tiêu diệt cả vi khuẩn có lợi và có hại trong đường ruột, tạo điều kiện cho các vi khuẩn kháng thuốc phát triển mạnh và gây mất cân bằng hệ vi sinh.
- Chế độ ăn uống không lành mạnh: Chế độ ăn thiếu chất xơ và các chất dinh dưỡng quan trọng khiến hệ tiêu hóa hoạt động kém hiệu quả, ảnh hưởng đến sự phát triển của vi khuẩn có lợi và tạo điều kiện cho loạn khuẩn.
- Lạm dụng thức uống chứa cồn: Rượu, bia có thể làm tổn thương niêm mạc ruột và gây viêm, tạo môi trường thuận lợi cho vi khuẩn có hại phát triển.
- Hóa trị ung thư: Bên cạnh việc tiêu diệt tế bào ung thư, hoá trị cũng có thể ảnh hưởng đến các tế bào khỏe mạnh, bao gồm cả vi khuẩn có lợi trong đường ruột[1]
4Triệu chứng của loạn khuẩn đường ruột
Loạn khuẩn đường ruột có thể gây ra các triệu chứng sau:
- Đường tiêu hóa: Đầy hơi, chướng bụng, tiêu chảy, táo bón, ngứa vùng hậu môn.
- Khoang miệng: Chảy máu chân răng, viêm lợi, sâu răng, hôi miệng.
- Da: Viêm da dị ứng, mụn trứng cá.
- Đường tiết niệu, sinh dục: Tiểu đau, rát, ngứa ở bộ phận sinh dục.
- [1]
Loạn khuẩn đường ruột có thể gây ra chảy máu chân răng
5Biến chứng nguy hiểm của loạn khuẩn
Loạn khuẩn đường ruột đã được chứng minh liên quan đến một số bệnh lý như:
Chàm có thể liên quan đến tình trạng loạn khuẩn đường ruột
6Chẩn đoán loạn khuẩn đường ruột
Loạn khuẩn đường ruột thường được chẩn đoán nhờ vào các xét nghiệm cận lâm sàng như:
- Nghiệm pháp hơi thở: Sử dụng glucose hoặc lactulose, giúp đánh giá sự phát triển quá mức của vi khuẩn trong ruột non. Hơi thở của bạn sẽ được phân tích để đo lượng hydro và metan. Nồng độ cao bất thường của các khí này có thể cho thấy sự phát triển quá mức của vi khuẩn trong ruột non.
- Nội soi: Đây là phương pháp sử dụng một camera nhỏ để quan sát những cấu trúc bên trong thành bụng. Phương pháp này giúp đánh giá tình trạng viêm, tổn thương ở ruột do loạn khuẩn gây ra.
- Xét nghiệm phân: Kỹ thuật viên sẽ tiến hành phân tích mẫu phân xem có xuất hiện các vi khuẩn, virus hay nấm bất thường không.[2]
7Khi nào cần gặp bác sĩ?
Khi có các dấu hiệu sau
Khi xuất hiện những dấu hiệu dưới đây, người bệnh nên đến các cơ sở y tế để được chăm sóc và điều trị:
- Đau bụng.
- Tiêu chảy kéo dài.
- Táo bón.
- Mỡ trong phân.
- Chảy máu chân răng, viêm lợi, hôi miệng kéo dài.
Khi đau bụng kéo dài, người bệnh nên đến các cơ sở y tế để được điều trị
Nơi khám chữa bệnh
Nếu gặp các dấu hiệu nêu trên bạn có thể đến các cơ sở y tế gần nhất, các phòng khám hay bệnh viện chuyên khoa Tiêu hoá, Nội tổng quát. Hoặc bất kỳ bệnh viện đa khoa nào tại địa phương để được thăm khám kịp thời.
Ngoài ra, có thể tham khảo một số bệnh viện lớn, uy tín dưới đây để được chẩn đoán và tư vấn điều trị phù hợp, tránh các biến chứng đáng tiếc xảy ra:
- Tại TP. Hồ Chí Minh: Bệnh viện Đại học Y dược TP. Hồ Chí Minh, Bệnh viện Nhân dân 115, Bệnh viện Chợ Rẫy.
- Tại Hà Nội: Bệnh viện Bạch Mai, Bệnh viện Đại học Y Hà Nội, Bệnh viện 108.
8Điều trị loạn khuẩn đường ruột
Tùy thuộc vào nguyên nhân cũng như mức độ của bệnh, bác sĩ sẽ tiến hành chỉ định những can thiệp phù hợp:
Sử dụng thuốc, chế phẩm
Nếu việc sử dụng men vi sinh gây nên sự mất cân bằng vi khuẩn đường ruột, bác sĩ sẽ khuyến cáo người bệnh ngừng sử dụng cho đến khi hệ vi khuẩn chí được cân bằng.
Nếu nguyên nhân gây nên loạn khuẩn đường ruột là sự tăng nhanh của vi khuẩn, kháng sinh có thể là sự lựa chọn phù hợp trong trường hợp này như:
- Ciprofloxacin (Cipro), một loại kháng sinh điều trị nhiễm trùng đường ruột do loạn khuẩn.
- Rifaximin (Xifaxan), một loại kháng sinh điều trị các triệu chứng của hội chứng ruột kích thích (IBS) do tác nhân vi khuẩn.
- Co-trimoxazole (Septrin), một loại kháng sinh điều trị nhiễm trùng đường ruột và đường tiết niệu do nguyên nhân thường gặp.[3]
Điều chỉnh chế độ ăn uống và lối sống
Nếu chế độ ăn uống là nguyên nhân gây mất cân bằng vi khuẩn, người bệnh sẽ phải điều chỉnh chế độ dinh dưỡng và lối sống để lập lại sự cân bằng của vi khuẩn chí đường ruột:
- Bổ sung đầy đủ các loại vitamin nhóm B như B12, B6, canxi, magiê, beta-carotene, kẽm,... thông qua rau xanh lá đậm, cá hồi, cá thu, thịt tươi,...
- Hạn chế ăn những thực phẩm cay nóng, dầu mỡ, thịt chế biến sẵn, thực phẩm có nhiều đường.
- Uống probiotic để cân bằng lại hệ thống vì khuẩn chí đường ruột.
Ngoài ra, có một số nghiên cứu chỉ ra rằng yoga, thiền cũng giúp cơ thể của bạn hấp thu chất dinh dưỡng nhiều hơn, hỗ trợ cân bằng hệ vi khuẩn đường ruột.
Bổ sung nhiều rau xanh và hoa quả hỗ trợ cải thiện chức năng hệ tiêu hóa
9Phòng ngừa loạn khuẩn đường ruột
Chế độ ăn uống lành mạnh
Để xây dựng hệ tiêu hóa lành manh, chế độ ăn là một phần không thể thiếu. Một số thói quen ăn uống cân bằng có thể kể đến như:
- Bổ sung nhiều chất xơ có trong các loại rau xanh.
- Bổ sung prebiotic, probiotic trong sữa chua.
- Tăng cường rau xanh, trái cây để bổ sung nhiều viatmin cũng như khoáng chất cần thiết.
- Hạn chế bia rượu, các loại thức ăn cay, nóng.
Lối sống khoa học
Ngoài thay đổi chế độ ăn, lối sống khoa học cũng là một trong những vấn đề cần được chú ý như:
- Giữ vệ sinh, đặc biệt là khi nấu đồ ăn.
- Tập thể dục đều đặn ít nhất 30 phút mỗi ngày và 150 phút mỗi tuần để tăng cường sức đề kháng.
- Quản lý stress bằng cách tập yoga và tập thiền.
- Rửa tay thường xuyên đặc biệt là trước và sau khi đi vệ sinh hoặc nấu nướng.
Hy vọng bài viết đã cung cấp cho bạn các kiến thức về loạn khuẩn đường ruột. Nếu thấy bài viết hữu ích, hãy chia sẻ cho người thân và bạn bè nhé!
Nguồn tham khảo
Xem thêm 
