Phù chân là một triệu chứng phổ biến, đây là có thể dấu hiệu của nhiều bệnh lý nguy hiểm như suy tim, suy thận. Vậy phù chân là gì? Hãy cùng tìm hiểu thông tin qua bài viết dưới đây nhé!
1Phù chân là gì?
Phù chân là tình trạng chân sưng to hơn bình thường khiến cho người bệnh cảm thấy chân nặng nề khi di chuyển, biểu hiện qua dấu hiệu như mang dép bị chật, mặc quần khó khăn,... Phù chân thường gặp xuất hiện ở vùng mu bàn chân, nhưng cũng có thể phù hết toàn bộ chân. [1]
Một số biểu hiện khác dùng để phát hiện phù chân ở bệnh nhân như:
- Các nếp nhăn ở chân bị mờ.
- Vùng chân bị phù bị nhạt màu.
- Ấn vào nơi phù da lõm xuống, dễ thấy nhất khi ấn vào vùng da có nền xương cứng ở phía dưới.
Phù chân có thể xảy ra ở bất kỳ vị trí nào trên chân như bàn chân, mắt cá chân, bắp chân hay đùi.
Phù chân là tình trạng chân sưng to hơn bình thường
2Nguyên nhân gây phù chân
Phù chân có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân. Đôi khi, phù chân là do sự tích tụ chất lỏng trên đôi chân sau một ngày dài làm việc.
Trong những trường hợp khác, phù chân có thể là dấu hiệu của tình trạng viêm nhiễm hoặc một tình trạng nghiêm trọng.
Phù chân do bệnh thận
Phù chân do bệnh thận là một trong những nguyên nhân thường gặp. Triệu chứng này thường xuất hiện trong hội chứng thận hư, cũng có thể gặp ở các bệnh nhân bị bệnh thận mạn.
Phù có tính chất phù chân hoặc toàn thân, phù mềm, diễn tiến nhanh. Nguyên nhân là do có sự giảm khả năng bài tiết nước của thận.
Phù chân do hội chứng thận hư là nguyên nhân thường gặp nhất
Phù chân do bệnh về tim
Phù chân do bệnh tim thường là biểu hiện của suy tim phải. Thông thường, tim phải sẽ nhận máu từ tĩnh mạch đổ về để đưa máu lên phổi trao đổi oxy.
Khi tim phải co bóp yếu đi, máu sẽ bị ứ lại ở hệ tĩnh mạch, trong đó có các tĩnh mạch chân làm tăng áp lực trong lòng mạch máu khiến nước thoát ra khỏi lòng mạch gây phù chân.
Phù do tim thường kèm theo các biểu hiện khác như mệt mỏi, khó thở, gan to, tràn dịch màng phổi.
Phù chân do bệnh tim thường là biểu hiện của suy tim phải
Phù chân do bệnh gan
Phù chân do xơ gan là do tình trạng tăng áp lực tĩnh mạch cửa dẫn đến giảm lưu thông máu ở tĩnh mạch chân về lại tim, dẫn đến phù theo cùng cơ chế với suy tim phải.
Bên cạnh đó, tình trạng xơ gan cũng ảnh hưởng đến thành phần các hormone và protein trong cơ thể, là một cơ chế khác gây phù.
Phù chân do xơ gan thường kèm theo cổ trướng. Ngoài ra còn xuất hiện vàng da, vàng mắt.
Phù chân do bệnh gan thường kèm theo tình trạng vàng da
Phù chân do suy tĩnh mạch
Suy van tĩnh mạch chi dưới là một bệnh lý khá phổ biến, bệnh lý xảy ra khi các van tại tĩnh mạch chi dưới bị hư, các van này có tác dụng cho dòng máu đi từ dưới chân trở về tim mà không bị trào ngược trở lại, khi van bị hư gây giãn tĩnh mạch ở chân và khiến máu bị ứ trệ lại.
Tình trạng này kéo dài làm tăng áp lực thủy tĩnh bên trong lòng tĩnh mạch. Hậu quả là khiến chân bệnh nhân bị phù, tê mỏi, chuột rút.
Phù chân do suy giãn tĩnh mạch cũng là nguyên nhân phổ biến
Phù chân do tắc nghẽn mạch máu
Tình trạng tắc nghẽn mạch máu như tĩnh mạch, động mạch ở chân khiến máu không thể lưu thông được cũng là nguyên nhân gây phù.
Phù chân do tắc nghẽn mạch máu ở chân tùy theo tình trạng tắc nghẽn cấp tính hay mạn tính, tắc hoàn toàn hay tắc một phần, tắc tại tĩnh mạch hay động mạch sẽ biểu hiện triệu chứng khác nhau.
Triệu chứng đa dạng có thể là đau nhức dữ dội kèm theo nóng đỏ, sưng tấy nhiều hay thậm chí có thể gây hoại tử nhanh chóng phần thiếu máu nuôi.
Phù chân do chấn thương
Các chấn thương, va chạm trong sinh hoạt hằng ngày hay tai nạn giao thông gây trầy xước, xây xát vùng chân cũng có thể là nguyên nhân gây phù chân.
Cơ chế phù được cho là khi chân bị thương thì thường dẫn đến hiện tượng viêm. Chính hiện tượng này khiến cho chân bị phù nề.
Đụng giập ở chân cũng có khả năng khiến chân bị phù
Phù chân do hạch bạch huyết
Bất kỳ sự cản trở nào gây gián đoạn sự lưu thông trong hệ thống bạch huyết của cơ thể đều có khả năng gây phù, đặc biệt là tổn thương các hạch bạch huyết ở vùng chậu.
Nguyên nhân gây tắc nghẽn hạch bạch huyết rất đa dạng, có thể do u chèn ép, ảnh hưởng sau phẫu thuật, xạ trị vùng đùi chậu hoặc bệnh giun chỉ bạch huyết.
Phù chân ở phụ nữ có thai
Phù chân ở phụ nữ mang thai thường xuất hiện khá phổ biến và dấu hiệu này sẽ mất đi sau khi người phụ nữ sanh con.
Hiện tượng này xảy ra do trong quá trình mang thai, sự phát triển lớn dần của thai nhi trong lòng tử cung có thể gây chèn ép vào hệ tĩnh mạch, làm giảm máu lưu thông từ chân về tim, gây phù do ứ trệ máu tại chân.
Phù chân ở phụ nữ có mang thường xuất hiện khá phổ biến
3Khi nào cần gặp bác sĩ?
Phù chân có thể là dấu hiệu cảnh báo nhiều bệnh lý nguy hiểm, do đó khi xuất hiện tình trạng phù chân kèm theo các biểu hiện sau đây thì bạn nên đi khám bác sĩ ngay: [1]
- Vàng da, vàng mắt.
- Khó thở.
- Đau nhức, sưng đỏ ở chân.
- Sốt cao trên 38 độ C.
- Uể oải, mệt mỏi.
- Tăng cân nhanh.
- Tiểu ít.
4Điều trị phù chân
Sơ cứu chấn thương
Sơ cứu chấn thương được áp dụng trong trường hợp chân bị va đập hay té ngã do tai nạn giao thông.
Lúc này, nạn nhân nên được bất động và băng bó tốt để tránh tình trạng gãy xương thêm trầm trọng hơn, sau đó gọi ngay cho xe cấp cứu để nạn nhân được đưa đến cơ sở y tế nhằm được thăm khám và điều trị kịp thời.
Những chấn thương nhẹ như bong gân có thể điều trị tại nhà, nếu không có vết thương ngoài da, bạn nên chườm lạnh và khi nằm hoặc ngồi nên nâng cao chân để giảm tình trạng phù. [2]
Băng bó và bất động tốt chân bị thương để tránh gãy xương
Dùng thuốc
Việc sử dụng thuốc để giảm phù chân phụ thuộc hoàn toàn vào nguyên nhân gây nên phù chân và sự tư vấn hướng dẫn từ bác sĩ, người bệnh tránh dùng thuốc một cách tùy tiện.
Tùy vào nguyên nhân suy tim, suy thận, xơ gan, suy giãn tĩnh mạch,... mà thuốc để làm giảm triệu chứng phù chân rất khác nhau. Do đó, phù chân không thể tự điều trị tại nhà mà bệnh nhân phải đến khám bác sĩ để được chẩn đoán trước. [2]
Một số biện pháp giảm phù
Ngoài việc sử dụng thuốc ra thì bạn còn có thể áp dụng các biện pháp sau đây để giảm phù chân như: [3]
- Vận động vừa sức, thường xuyên đi lại, tránh ngồi một chỗ quá lâu.
- Giảm cân nếu bạn đang thừa cân béo phì.
- Xoa bóp chân và bàn chân.
- Giảm lượng muối ăn mỗi ngày.
Xoa bóp chân cũng là một biện pháp giảm phù chân
5Phòng ngừa phù chân
Để phòng ngừa phù chân, bạn có thể áp dụng các biện pháp sau đây:
- Thường xuyên luyện tập thể dục thể thao.
- Có chế độ ăn uống lành mạnh, đầy đủ chất dinh dưỡng, vitamin và khoáng chất.
- Hạn chế sử dụng các chất kích thích như rượu bia.
- Quản lý tốt các bệnh lý nền như suy gan, suy thận, suy tim, đái tháo đường,...
- Làm việc và nghỉ ngơi một cách hợp lý.
Chế độ ăn lành mạnh cũng là một biện pháp để phòng ngừa phù chân
Hy vọng bài viết đã cung cấp cho bạn đọc những thông tin bổ ích về các vấn đề xoay quanh phù chân. Nếu bạn cảm thấy bài viết hay hãy chia sẻ cho bạn bè và gia đình cùng tham khảo nhé!
Nguồn tham khảo
Xem thêm 
